Διαχωρισμός των έσω καρωτίδων

Case courtesy of Dr Mohammad A. ElBeialy, Radiopaedia.org. From the case Carotid arterial dissection with acute cerebral infarction
Case courtesy of Dr Mohammad A. ElBeialy, Radiopaedia.org. From the case Carotid arterial dissection with acute cerebral infarction

Ο διαχωρισμός των έσω καρωτίδων αυτόματος ή τραυματικός αποτελεί την κυριότερη αιτία μη αθηρωματικών εγκεφαλικών επεισοδίων στους νεαρούς ενήλικες. Ο αυτόματος διαχωρισμός είναι συχνότερος στις γυναίκες κυρίως προς το τέλος της τέταρτης και την αρχή της πέμπτης δεκαετίας της ζωής τους, αν και στις περισσότερες περιπτώσεις των αυτόματων διαχωρισμών ουσιαστικά έχει προηγηθεί τραυματισμός που δεν έχει λάβει την δέουσα σημασία.

Μεταξύ των παθογενετικών υποβάθρων του καρωτιδικού διαχωρισμού είναι η ινομυϊκή δυσπλασία, το σύνδρομο Marfan, το σύνδρομο Ehlers-Danlos, η ατελής οστεογένεση, το σύνδρομο Loeys-Dietz και η έλλειψη α1-αντιθρυψίνης.

Οι ασθενείς συνήθως αιτιώνται κεφαλαλγία ή προσωπαλγία, που προηγείται της εμφάνισης εμφράκτου της έσω καρωτιδικής αρτηρίας. Το άλγος είναι διαξιφιστικό, κυμαινόμενης βαρύτητας και εντοπίζεται στην περιοφθαλμική χώρα, μετωπιαία ή κροταφικά, στην γωνία της κάτω γνάθου ή και στον τράχηλο, ενώ σε περίπτωση που ο διαχωρισμός είναι πλησίον της βάσης του κρανίου το άλγος είναι δυνατόν να απουσιάζει. Το έμφρακτο της έσω καρωτίδας αρχικά δίνει την εικόνα παροδικών ισχαιμικών επεισοδίων και στη ο ασθενής εμφανίζει την εικόνα ημισφαιρικού εμφράκτου που μπορεί να έχει κυμαινόμενης βαρύτητας χαρακτήρα και τελικά εγκαθίσταται ημιπληγία. Επιπλέον παρατηρείται σύνδρομο Horner, παροδική αμαύρωση, απώλεια συνείδησης και συγκοπικά επεισόδια. Σύμφωνα με τους Mokri και συνεργάτες αναγνωρίζονται δύο επιμέρους σύνδρομα, το πρώτο που χαρακτηρίζεται από κεφαλαλγία με ομόπλευρο σύνδρομο Horner και το δεύτερο που χαρακτηρίζεται από κεφαλαλγία και όψιμα συμπτώματα εγκεφαλικής ισχαιμίας. Τέλος ένα αιρθμός ασθενώς εμφανίζει συμμετοχή του πνευμονογαστρικού, του παραπληρωματικού και του υπογλωσσίου νεύρου, τα οποία στην πορεία τους αιματώνονται από κλάδους της έσω καρωτίδας.

Ο διαχωρισμός είναι εμφανής συνήθως με το υπερηχογράφημα και επιβεβαιώνεται με την διενέργεια μαγνητικής τομογραφίας ή και αξονικής αγγειογραφίας, που καταδεικνύουν το χαρακτηριστικό διπλό πέταλο. Η αρτηριογραφία καταδεικνύει ένα επίμηκες τμήμα που εμφανίζει νηματοειδή ροή (string sign). Σπανίως ο διαχωρισμός επεκτείνεται μέχρι την μέση εγκεφαλική αρτηρία ή ακόμη και στα υπόλοιπα αγγεία του κύκλου του Willis.

Η πρόγνωση σε περίπτωση ταχείας επανακαναλοποίησης είναι καλή, ενώ σε περίπτωση εγκατάστασης σοβαρού νευρολογικού ελλείμματος η πρόγνωση είναι δυσμενής. Μικρό ποσοστό ασθενώς εμφανίζει επίσης τοπικά ψευδοανευρύσματα, τα οποία δεν απαιτούν χειρουργική αποκαστάσταση.

Case courtesy of Dr Mohammad A. ElBeialy, Radiopaedia.org. From the case Carotid arterial dissection with acute cerebral infarction
Case courtesy of Dr Mohammad A. ElBeialy, Radiopaedia.org. From the case Carotid arterial dissection with acute cerebral infarction

Βιβλιογραφία-περαιτέρω μελέτη:

Rahme RJ, Aoun SG, McClendon J et-al. Spontaneous cervical and cerebral arterial dissections: diagnosis and management. Neuroimaging Clin. N. Am. 2013;23 (4): 661-71. doi:10.1016/j.nic.2013.03.013 – Pubmed citation

Renard D, Delorme M, Castelnovo G. Hyperintense intramural hematoma on time-of-flight sequences in carotid dissection. Eur. Neurol. 2013;70 (3-4): 141. doi:10.1159/000351351 – Pubmed citation

Was this article helpful?

Related Articles